Bu gün Su Çərşənbəsidir. Su Çərşənbəsinə “Əzəl Çərşənbə“ də deyirlər.Su Çərşənbəsində su mənbələri təzələnir,su arxları qaydaya salınır,su quyuları təmizlənir,su ilə bağlı müxtəlif şənliklər keçirilir.
Suyun Türk mifalogiyasında xsusi yeri vardır,su müqəddəsdir.Azərbaycan türklərinin qədim inancına görə, Su anası – su ruhu dumanlı havada qəflətən göldən çıxır və əlindəki qızıl qabdan rastlaşdığı adamlara doğru su çiləyir. Damcılar kimin üstünə düşsə, o adam həmin gün şərlə qarşılaşır. Doğrudan da, elə ki dumanlı havada yağış damcılamağa başlayır, qəflətən adamın üzünə su düşəndə, səksənir, qorxu hissi keçirir. Bizcə, dilimizdə “şərləmək” mənasını verən “vedrə bağlamaq” və “gözüm səndən su içmir” sabit söz birləşmələri həmin inancla əlaqədar yaranıb.
Su anası – ümumtürk mifik təfəkkürünün məhsuludur və su ruhuna verilən addır. Qazan və Qərbi Sibir türklərində “Suv anası”, qaraçaylarda “suu anası”, Sibir türklərində “su iyəsi” (yəni, yiyəsi) adıyla insan cildində çay suları üzərində görünür, səhərlər dan söküləndə ağ, uzun saçlarını qızıl dişli daraqla darayır. Ona qarşı hörmətsizlik edilsə, quraqlıq olar, insanlar yaşayan yerləri xəstəlik bürüyər, su bütün canlıları dibinə çəkər, çaydan keçənlər boğular… Miflərdə “su babası”, “su uşaqları” adlanan ruhlara da təsadüf edilir. İnancda şər qarışandan sonra Su babası körpünün üstünə gəlir, körpələrini çimizdirir.
Su çərşənbəsi mərasimində dan yeri söküləndə camaat su üstünə gedir. İlk növbədə, hamı əl-üzünü yuyur, bir-birinin üzərinə su çiləyir, arx üstündən atdanırlar. Əski inama görə, su çərşənbəsində Günəşin şəfəqdə göründüyü andan şüalarının yaladığı su təzə və müqəddəs hesab edilirdi. Həmin suda yuyunan ürəyində tutduğu arzuya çatırmış. Tədqiqatçıların fikrincə, “Xızırın dirilik çeşməsindən su içdiyi və Koroğlunun Qoşabulaqdan köpüklü su götürdüyü gün” məhz “Əzəl çərşənbə” olub.

BAYRAMINIZ MÜBARƏK EHEY TURANLILAR.

 .:: Büşra Yeleğen ::.  

 ‘‘Duâlar külliyet kesb edince kabul edilmemesi mümkün değildir’’[2] cümlesi evimin içinde yankılandı bir anda. Duraksadım ve başımı olduğu taraftan çevirdim. Duraksamamla birlikte sesin televizyondan geldiğini anlamam bir oldu. Teknolojiyle aramın hiç de iyi olmadığı şu zamanlarda beni böylesine derdest edip içine alan bir cümleyi televizyon ekranlarından duymanın şaşırtıcılığını üstümde hissettim bir an için. Kelimenin tam anlamıyla dizüstü bilgisayarı ile evli insanlar görmeye artık alışmaya başlayan gözlerim ve kalbim kendine sessiz ve sözsüz konuşacak hemzeban arıyor şimdilerde. Soylu bir yalnızlık sürüyorum sanırım. Kuşkuları, endişeleri ve dahi anonim hisler içinde geçmek bilmeyen bir aptallıkla telaşın kucağında büyüyen insanları düşünüyorum. Bunların hepsi, duâ etmeme rağmen bir zılgıt gibi birikiyor tahayyülümde. Külliyet kesb etmiyor belli ki duâlarımız. Bireysel, niceliksiz ve yoğunluğunu kaybetmiş duâlarımız var bizim.  Ah, ne kadar da benciliz. Geçirdiğimiz günler, ettiğimiz duâlar, düşündüğümüz fikirler bir ferdiyetçilik ve bireysellik düşüncesi içerisinde tavsamaya başlıyor, pörsüyor. Cem olmak, cemaat olmak… Tıpkı şekerle çayın birbirine karışması gibi bir cemaat oluvermek, notayla sözün birbirini disiplinize etmesi kadar mükemmel bir intizam içerisinde toplanmak… Birden fazla insanın aynı amaç etrafında –duâ etmek mesela- egolarını saf dışı ederek toplanmasından daha soylu ve daha sühunetli ne olabilir? Evvelin selâm, ahirin de selâm olması gibi bütünleştirici bir olay değil midir cem olabilmek… Dostlar, ortak amaçlar, birliktelik ve duâ; rabbâni terbiyenin ta kendisi.

Bu düşünceler içerisinde dışarı çıkmak uygun olacaktı benim için. Pardösümü kuşanıp, evdeki gürültüden sıyrılmak istedim bir an. Gürültü, bir istifade sebebi oldu bugün. Çünkü dışarıda düşüncelerime teselliler arayacaktım. Sokağa çıkmayı uygun buldum. Teselli diyorum çünkü teselli bir var olma kaygısıdır. Teselli bir aramaktır. Bambaşka çıkmalıydım dışarıya. Sade, yalın ve bilâbedel. Ellerimi ceplerime atarak, gereksiz resmiyetlerden kurtularak… Etrafı bencillikten sıyrılmış bakışlarla sıvazlayarak yürümeliyim, mülevves adımlarla. Yürüyerek giderilmeyecek hiçbir can sıkıntısı yokmuş çünkü. Böyle diyordu bir felsefeci. Şu zamanda felsefî şeyler düşünmek ne kadar doğru olur bilemiyorum doğrusu. Gülümsüyorum kendime. ‘‘yaşamak benim sevincim’’[3] diyor şair. Ah şimdi yaşamaklar saman alevi gibi. Bir çırpıda. Alelacele. Senli benli. Teklifsiz. Sıradan. Sevgiliye caka satan delikanlılar misali. 

Az ilerde bir müzik market var sanırım. Ses ta bulunduğum yere kadar bir ivedilikle geliyor ve kulaklarımın hakkına giriyor. Yaklaştıkça sese doğru, hoparlörün yankısı kalbimle birlikte ritmik bir şekilde atıyor. Tutmasam yerinden çıkacak sanki kalbim. Kulaklarımda ve gözlerimde dışa doğru bir basınç hissediyorum, kuvvetlice. Seviyesiz, ruhsuz ve hacarap bir şarkı tıka basa dolduruyor kulaklarımı. Başka seslere nefes vermeyecek kadar yüksek seste, bencilce ve hoyrat. Şarkı tıpkı zamanenin sümüklü ve müptezel aşklarına benziyor. Yeteri kadar mide bulandırıcı ve acul. Fıtratta olan ‘‘âşk’’  gibi kâmil bir mevcudiyeti bir çırpıda nasıl harcayabiliyorlar anlamış değilim. Anlamak da istemiyorum doğrusu. Hormonlu şarkılar bunlar tıpkı hormon aşkları gibi. Hormon sükûnete erince aşk sandıkları şey bitmiyor mu? Neyse ki müzik marketten uzaklaştıkça sesler küçülüyor, insanlar azalıyor. İçimde bir kafile dağılıyor. Bir dinginlik…

Yolumun üstünde bir arkadaşımın evi olacaktı. Ne zamandır görmüyordum kendisini. Ayaklarımdan bir şey tırmanıyor yukarıya doğru. Sanki ayaklarımı artık beynim kontrol etmiyor. Kalbim padişah kesildi vücuduma. Git diyor oraya, git. Derin bir ses bu duyduğum. Yönümü güneşin gümüşî yalımlarının geldiği yana çevirip arkadaşıma uğrama düşüncesiyle ve tuhaf bir iç karmaşasıyla yürümeye devam ediyorum. Son kez dönüp içinden geçtiğim çarşıya bakıyorum. Yine aynı paragrafı okuyorum; telaş, telaş, telaş… Şimdi Allah’ın bir şehirde neden en sevmediği yerlerin çarşılar ve pazarlar olduğunu[4] daha iyi anlıyorum. Gerçekten soylu bir yalnızlık sürüyormuşum. Belediyenin çöpçüsü yanında durakladığım çöp konteynırının yanına yaklaşıyor temizlemek için. Gülümseyerek selâmlıyorum onu ve bir fısıltıyla sesleniyorum ona;

—Süpürün beni![5]

[1] Ahmet Murat dizesi

[2] Bediüzzaman Said Nursi (ks)

[3] Salah Birsel dizesi

[4] Müslim, Mesacid 28 / Riyâzü’s-Sâlihîn

[5] Sören Kierkegaard

şehrengizdergisi’nden

Ali İhsan Öztürk
Turan Kültür Derneği Genel Başkanı

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nin kurucu Cumhurbaşkanı, Kıbrıs Türklüğünün var olma mücadelesinin mimarı Türk Mukavemet Teşkilatı’nın (TMT) kurucularından, Kıbrıs Davası’nı şahsında anıtlaştırmış olan Milli Kahraman RAUF DENKTAŞ fani hayata gözlerini yumdu.

Türk Milleti’nin başı sağ olsun.

Allah’ın rahmeti üzerine olsun.

Türk Dünyası’na, Kıbrıs Türklüğüne ve ailesine sabır ve başsağlığı niyaz ediyoruz.

Rauf Denktaş’ı, davasını ve ülkülerini asla unutmayacağımızın; her fırsatta rahmet ve minnetle anacağımızın bilinmesini istiyoruz.

Yürekten inanıyor ve umut ediyoruz ki; bundan sonra da Kıbrıs davası, solunum cihazına bağlanmadan önce “Rum liderlere söyleyin, burası bağımsız bir cumhuriyettir…” diyerek son nefesini dahi davasına vakfeden büyük lider Rauf Denktaş’ın hedef ve fikirlerinden feyiz alarak varlığını sürdürecektir.

Ruhu şad, mekânı cennet olsun.

Ali İhsan Öztürk

Turan Derneği Genel Başkanı

Atambayev, “Bu altın bugünün parasıyla milyarlarca dolar olurdu. Ancak dostluğu ve sevgiyi parayla ölçmek olmaz. Türkiye, Kırgızlar için gökyüzünde uzakta parlayan bir yıldızdır. Gökyüzü kapalı olsa bile bulutların arkasında bir yıldızın parladığını biliyoruz, bu yıldız kardeşimiz, arkadaşımız Türkiye’dir” diye konuştu. Kırgızistan’ı krediler ve maddi destek karşılığında diz üstü çökertmek isteyenler olduğunu dile getiren Atambayev, “Ancak biz Türküz, eski Türküz, hiç bir zaman köle olmayız. Her bir Türk için dik başlı ölmek, diz çöken kölelik yaşamından daha iyidir” dedi. Atambayev, “İktidarın gücü sadece halkların güvenine bağlıdır. Eğer güven yoksa ne tüfek ne tabanca ne top ne tankla iktidarını kurtaramaz”

Atambayev, Türkiye’nin Türk halkları için kutup yıldızı olduğunu söyledi. Atambayev, “Arap baharının” Rusya Başbakanı Vladimir Putin’in dediği gibi aslında 2010 yılı nisan ayında ülkesinde başladığını belirterek, Rusya’nın Kırgızistan’ın stratejik ortaklardan birisi olduğunu belirtti. Köleliğin ölümden beter olduğunu, Türkler için cehennem olduğunu ifade eden Atambayev, Kırgızların Türk halklarının en eskisi olduğunu belirtti. “Türkiye bizim anavatanımızdır” diyen Atambayev, “Ancak dostlarım şunları bilelim: Anadolu’ya gelmek üzere atalarımızın yola çıktıkları bir yer var, atalarımız nereden geldi? O da ata vatandır, Kırgızistan’dır. Türkiye için bu topraklarda şehit olan atalarımızı unutmayız” dedi.

Tes Haber/ Vüsal

Atambayev, Türkiye’nin Türk halkları için kutup yıldızı olduğunu söyledi. Atambayev, “Arap baharının” Rusya Başbakanı Vladimir Putin’in dediği gibi aslında 2010 yılı nisan ayında ülkesinde başladığını belirterek, Rusya’nın Kırgızistan’ın stratejik ortaklardan birisi olduğunu belirtti. Köleliğin ölümden beter olduğunu, Türkler için cehennem olduğunu ifade eden Atambayev, Kırgızların Türk halklarının en eskisi olduğunu belirtti. “Türkiye bizim anavatanımızdır” diyen Atambayev, “Ancak dostlarım şunları bilelim: Anadolu’ya gelmek üzere atalarımızın yola çıktıkları bir yer var, atalarımız nereden geldi? O da ata vatandır, Kırgızistan’dır. Türkiye için bu topraklarda şehit olan atalarımızı unutmayız” dedi.

Tes Haber/ Vüsal

Başbakan Artur Rasizade Dağlık Karabağ sorunu ,savaşın Azerbaycana vurduğu
zararlar , Ermenilerin tarihi Azerbaycan topraklarını işgal etmesi sonucu bir
milyondan fazla soydaşımızın zorunlu kökçün durumuna düştüğü ve bu sorunların  çözümü için yapılan işlerden bahsetti

Dört halife
döneminden sonra hilafet tahtını ele geçiren Emevi sülalesi,bölge halkına karşı
baskıları artırdı.Hilafetin zaten fazlalıkla vergi aldığı halkın üstüne daha
ağır vergiler yüklendi.Emevi hilafeti Azerbaycan’a çok sayıda Arap
yerleştirdi,onlara büyük toprak arazileri verildi. Araplara verilen topraklar
yerli Türklerden zorla alınmıştı.Toprakları ellerinden alınan Türkler ise kendi
geçimlerini sağlamak için Araplara verilen topraklarda çalışmaya mecbur
kalıyorlardı.Böylece hizmetçi durumuna düşürülmüş oluyorlardı.Emeviler işgal
ettikleri topraklarda İslam kültürü yerine Arap kültürü yayıyorlardı.Bölgeye
getirmiş oldukları Araplara ayrıcalıklı davranırken Türklere
zulmediyorlardı.Hatta durum Araplara ve Türklere ayrı camii açmaya kadar
ilerlemişti.Bunlar da yetmiyormuş gibi Azerbaycan’a tayin olunan her yeni vali ağır
vergi getirip halkı eziyordu.Türkler, Arap işgallerinin ilk dönemlerinde ufak
isyanlarla tepki gösterseler de, Muaviye döneminden itibaren yabancı
işgalcilere karşı savaşmışlarsa da yeterince savaş malzemesi olmadığından
istenen özgürlüğü elde edememişlerdi.

Halifeler
azatlık mücahitlerini susturmak için defalarca ordular göndermişler,
gönderdikleri ordular kentleri yakıp yıkmış ,kadınları, çocukları esir almışlardır.
Halkı katletmişlerse de Azerbaycan’da bir türlü tam hakimiyet
sağlayamamışlardır.

Türkler artık
kurtuluşu büyük isyanlarda görüyorlardı. Azerbaycan Türkleri Emevi hilafetinin
yıkılmasında önemli olan ve aslen Türk olan Ebu Müslim Horasanlı’nın isyanına
önemli destek sağladılar. 750 senesinde Ebu Müslim isyanının da yardımıyla
Emeviler yıkıldı. Abbasiler tahta geldi fakat Arap zulmü bir türlü durmadı.

Abbasiler isyancılara ihanet
ederek bir süre sonra Ebu Müslime suikast düzenlediler.Ebu Müslim öldürüldükten
sonra Türkler yeniden silaha sarıldı. İşgalcilere karşı azatlık duyguları
yeniden alevlendi.

Bu gün bir çok
İslam tarihçisi Azerbaycan Türklerinin azatlık ayaklanmalarını, İslam karşıtı
isyanlar olarak kaleme almaları haksızlıktır. Emeviler ve Abbasilerde hilafet
artık müslümanlıktan çıkmış saltanat olmuş ve dini kendilerinin taht
siyasetleri için kullanmışlardır. Eşitlik ve özgürlük İslam’ın özü, insanlığın
doğal hakkıdır.

Vüsal Namazov